Bush roept op tot verzoening, 3 november 2004

President Bush heeft in zijn overwinningstoespraak in Washington de verdeelde Amerikaanse natie opgeroepen de eenheid te herstellen. 

Hij richtte zich direct tot de Amerikanen die op zijn tegenstander John Kerry hebben gestemd: "Ik heb jullie hulp nodig en zal alles doen om die steun te verdienen."

"Wij zijn één land, onder één grondwet, met één toekomst. Als wij allen samenwerken kent de grootsheid van Amerika geen grenzen". Bush kondigde een "periode van hoop" aan, waarin de VS rechtvaardiger en welvarender zal worden. 

Trotse troepen
De president beloofde de volkeren van Afghanistan en Irak te blijven helpen bij de opbouw van de democratie zodat "zij hun vrijheid zelf kunnen verdedigen en wij onze trotse troepen naar huis kunnen laten komen".

Bush vertelde zijn aanhang dat hij enkele uren eerder een "goed telefoongesprek" heeft gevoerd met Kerry. Hij prees zijn tegenstander voor "diens geïnspireerde campagne". 

Campagneleider
In zijn dankwoord roemde Bush achtereenvolgens zijn vrouw Laura ("de liefde van mijn leven"), vice-president Cheney ("ik ben er trots op naast hem mijn land te kunnen dienen") en zijn belangrijkste adviseur en strateeg Karl Rove, die hij de architect van zijn verkiezingssucces noemde. 

Kerry belt Bush en erkent nederlaag, 3 november 2004

John Kerry heeft zijn nederlaag in de Amerikaanse presidentsverkiezingen toegegeven. Hij heeft aan het einde van de middag president Bush gebeld om hem te feliciteren.

In een toespraak tot zijn aanhang in Boston, enkele uren later, zei de senator dat hij niet zal aandringen op het laten meetellen van de provisional ballots omdat dat voor de uiteindelijke resultaat in Ohio niet zou hebben uitgemaakt. Provisional ballots zijn voorlopige stemmen waarvan nog niet is vastgesteld of ze geldig zijn.

In zijn "goede gesprek" met president Bush heeft Kerry gewezen op het gevaar voor een verdere verdeeeldheid in het land, die eindeloze juridische procedures met zich mee zouden brengen. Hij sprak de hoop uit dat de "verzoening vandaag begint". Bush noemde Kerry in het telefoongesprek een "waardige en geduchte tegenstander." 

Kerry en zijn 'running mate' John Edwards beloofden hun aanhang dat ze zullen strijden voor de idealen die zij tijdens hun campagne hebben uitgedragen. "Waar wij mee beginnen zijn in de campagne, eindigt niet vandaag." Hij sloot zijn toespraak af met de gebruikelijke bede "God bless America".

Kerry leed gisteren pas zijn tweede nederlaag in zijn lange politiek carrière. Ruim twintig jaar geleden verloor hij een race om een zetel in het Huis van Afgevaardigden.

Ohio
Eerder op de dag eiste de stafchef van het Witte Huis, Andrew Card, de overwinning al op voor de Republikeinen. Volgens hem heeft president Bush in totaal 286 kiesmannen achter zich gekregen, inclusief de twintig kiesmannen in de swing state Ohio.

Als ook New Mexico en Iowa, de twee andere staten waar de uitslag nog ongewis is, naar de Republikeinen gaan, komt Bush uiteindelijk uit op 286 kiesmannen, tegen 252 voor Kerry. Er zijn er 270 nodig voor een overwinning.

Spanning
Met het telefoontje van Kerry aan Bush kwam toch nog onverwacht een einde aan een lange verkiezingsnacht. Veel Amerikanen vreesden al een herhaling van 2000, toen het ruim een maand duurde voor dat duidelijk was wie de verkiezingen had gewonnen.

De overwinning van Bush is compleet. Hij won niet alleen de electoral vote (het aantal kiesmannen) maar ook de popular vote (het totale aantal stemmen in het land). Ruim 51% procent van de Amerikanen stemde op Bush. Bovendien behouden de Republikeinen hun meerderheid in het Congres.

Wereldleiders feliciteren Bush met zege, 3 november 2004

De Britse premier Blair heeft president Bush direct na diens overwinningsspeech gefeliciteerd met de verkiezingszege. In een korte verklaring zei Blair dat een sterk bondgenootschap met de VS in het belang is van Groot-Brittannië. 

Hij riep Bush op om het vredesproces in het Midden-Oosten, "de belangrijkste politieke uitdaging in de wereld van vandaag", nieuw leven in te blazen. Ook zei hij dat de VS en Europa "hun alliantie opnieuw moeten opbouwen". 

De Russische leider Poetin kwam al voordat Bush de overwinning claimde met een onomwonden felicitatie. "Ik ben blij dat het Amerikaanse volk zich niet heeft laten intimideren en de juiste beslissing heeft genomen." 

Terrorisme
Volgens Poetin is de zege van Bush een overwinning op het internationale terrorisme. "Ik ben ervan overtuigd dat het internationale terrorisme zichzelf ten doel had gesteld de herverkiezing van Bush te voorkomen. De verklaring van Osama bin Laden, in de laatste fase van de campagne, is daarvan het beste bewijs", aldus de Russische president. 

In een via de media geopenbaarde brief heeft de Franse president Chirac namens zijn land Bush zijn "warmste felicitaties" overgebracht. Hij benadrukte het belang van sterke transatlantische banden. 

"We zullen niet in staat zijn de vele uitdagingen het hoofd te bieden zonder een sterk transatlantisch partnerschap", aldus Chirac in de brief. Hoewel hij het nooit heeft uitgesproken werd er algemeen van uitgegaan dat Chirac een voorkeur had voor Kerry. 

Witte Huis: George W. Bush blijft president, 3 november 2004

George W. Bush is ook de komende vier jaar president van de VS. Dat zegt de stafchef van het Witte Huis, Andrew Card. Die meent dat Bush 'statistisch gezien' niet meer in te halen is.
Dus heeft Bush gewonnen, aldus Card. Bush zal later op de dag een verklaring geven. Volgens Card wil Bush zijn tegenstander John Kerry de tijd geven om zijn verlies te erkennen.

Als Bush daadwerkelijk Ohio wint, dan komt hij op 274 kiesmannen in het kiescollege, een duidelijke overwinning. Bush heeft, anders dan in 2000, in ieder geval ook de popular vote gewonnen, met 51 procent tegen 48 procent voor Kerry. 

Ook in New Mexico (5 kiesmannen) houden de provisional ballots de einduitslag op. Het verschil tussen Bush en Kerry is daar iets minder dan 6000 stemmen, in het voordeel van Bush. In de staat zijn 13.000 voorlopige stemmen uitgebracht, die nog gecontroleerd moeten worden. Dat gebeurt later deze week. Ook hebben 6000 kiezers per post gestemd. Die stemmen worden nu een voor een met de hand geteld.

Ook de definitieve uitslag in Iowa laat op zich wachten. Daar waren problemen met de stemmachines, waardoor het tellen van de stemmen waarschijnlijk pas morgen klaar is.

Kerry legt zich niet neer bij nederlaag, 3 november 2004

De Democraten leggen zich nog niet neer bij een verkiezingsoverwinning voor president Bush. De Democratische kandidaat voor het vice-presidentschap John Edwards eist dat elke stem in de cruciale staat Ohio, waar het verschil tussen beide kandidaten minder dan 2 procent is, wordt geteld. 
 
 John Edwards zei in Boston  voor een juichende menigte: "Het is een lange nacht geweest. Maar we hebben vier jaar gewacht op een overwinning, we kunnen best nog een nachtje wachten. We zullen voor iedere stem vechten!"
 
 Bush heeft in Ohio een voorsprong van slechts 100.000 stemmen op Kerry. Dat betekent dat de zogeheten absentee en provisional ballots, naar schatting zo'n 200.000, de doorslag kunnen geven. Provisional ballots zijn voorlopige stembiljetten waarvan nog moet worden vastgesteld of ze geldig zijn. Dat kan nog wel een week duren. Absentee ballots zijn stemmen die zijn uitgebracht via de post of in het buitenland.
 
 Provisional ballots
 Fox News en NBC meldden vanochtend als eersten dat Bush Ohio in de wacht heeft gesleept. Maar andere tv-stations, waaronder CNN, durfden die conclusie niet aan. Zij houden vol dat de strijd in de staat, die goed is voor 20 kiesmannen, 'too close to call' is. 
 
 Los van de uitslagen in de staten, lijkt Bush in ieder geval de meerderheid van de popular vote te behalen. Vier jaar geleden moest hij die overlaten aan Al Gore overlaten, terwijl Bush wel de meeste kiesmannen verzamelde. 
 
 Als Bush daadwerkelijk Ohio wint, dan komt hij op 269 kiesmannen in het kiescollege. Hij heeft er theoretisch dan nog één nodig om te winnen. Maar in feite is hij er dan al, omdat bij een gelijk spel het Huis van Afgevaardigden een president kiest. En dat is in Republikeinse handen. 
 
 Tegenvallers
 Dat Pennsylvania naar Kerry gaat, is een tegenvaller voor Bush. De president bezocht de staat de afgelopen vier jaar 44 keer in de hoop op een overwinning, maar het heeft niet mogen baten.  
 
 Kerry had ook een tegenvaller. Bush pakte alle zuidelijke staten, waartoe Florida overigens niet gerekend wordt. Geen Democraat won het Witte Huis zonder ten minste één staat in het zuiden te winnen. 
 
 Een opvallende uitslag was er in New Hampshire. Daar won Kerry, terwijl de staat traditioneel Republikeins stemt. New Hampshire heeft maar vier kiesmannen, maar die hadden vier jaar geleden Al Gore de zege kunnen geven. Spannend is het nog in Iowa. Daar is het verschil iets meer dan 10.000 stemmen in het voordeel van Bush. 
 
 Reactie Bush
 In een tussentijdse reactie heeft president Bush gezegd dat hij tot nu toe verheugd is over de uitslagen. Hoewel nog veel onduidelijk is, rekent hij erop dat hij zijn rivaal Kerry zal verslaan. Bush volgt de verkiezingsuitslagen in het Witte Huis. 
 
 Naar verwachting brengen in totaal 120 miljoen Amerikanen vandaag hun stem uit. Dat zou een opkomstpercentage betekenen van circa 60 procent, het hoogste sinds tijden. In Chicago hadden in het eerste uur al 25 procent van de geregistreerde kiezers hun stem uitgebracht, een record. 

Bush wint Florida, 3 november 2004

President Bush heeft de cruciale staat Florida gewonnen. Dat melden Amerikaanse media. Daarmee heeft hij zijn kansen op zijn herverkiezing aanzienlijk vergroot. 

In Ohio, de andere cruciale staat, staat Bush er goed voor. Na telling van 60 procent van de stemmen staat Bush vijf procentpunten voor op Kerry. 

Kerry zelf heeft Pennsylvania in de wacht gesleept. Dat melden Amerikaanse media. In Ohio en Florida staat de Democraat echter achter. Hij moet zeker één van deze twee staten winnen om kans te houden op het Witte Huis. 

Dat Pennsylvania naar Kerry gaat, is een tegenvaller voor Bush. De president bezocht de staat de afgelopen vier jaar 44 keer in de hoop op een overwinning, maar het heeft niet mogen baten. Bush 

In de staten waarvan de uitslagen bekend zijn, hebben de voorspelde winnaars gewonnen. Spannend is het nog in Wisconsin, Iowa en New Hampshire. De grootste staat, California, ging naar Kerry, zoals verwacht. 

Al duidelijk is dat Bush alle zuidelijke staten, waartoe Florida niet gerekend wordt, heeft gewonnen. Ook dat is slecht nieuws voor Kerry. Geen Democraat won het Witte Huis zonder ten minste één staat in het zuiden te winnen. 

Reactie Bush
In een tussentijdse reactie heeft president Bush gezegd dat hij tot nu toe verheugd is over de uitslagen. Hoewel nog veel onduidelijk is, rekent hij erop dat hij zijn rivaal Kerry zal verslaan. 

Naar verwachting brengen in totaal 120 miljoen Amerikanen vandaag hun stem uit. Dat zou een opkomstpercentage betekenen van circa 60 procent, het hoogste sinds tijden. In Chicago hadden in het eerste uur al 25 procent van de geregistreerde kiezers hun stem uitgebracht, een record. 

Weinig problemen
Tot nu toe zijn er weinig problemen gemeld. Op een enkele plaats lieten de stemcomputers het afweten. Daar is overgeschakeld naar stembiljetten. In Ohio en Pennsylvania zijn de stembussen later gesloten om iedereen de kans te geven nog te stemmen. 

In een aantal steden daagden verkiezingsmedewerkers te laat op, waardoor stemlokalen later dan verwacht werden geopend. Tientallen mensen moesten daarom - sommigen in de regen - extra lang wachten