Presidentsverkiezingen Amerika 2004
Nieuws 2 november

Hoge opkomst, weinig problemen, 2 november 2004

Miljoenen Amerikanen hebben inmiddels hun stem uitgebracht voor een nieuwe president. Vooral in het oosten van het land is het druk en staan er lange wachtrijen. 

Velen hebben een stoel meegenomen om het lange wachten wat aangenamer te maken. 

Weinig problemen
Om 16.00 uur Nederlandse tijd waren zo goed als alle stembureaus in het hele land open. Tot nu toe zijn er weinig problemen gemeld. Op een enkele plaats lieten de stemcomputers het afweten. Daar is overgeschakeld naar stembiljetten. 

In een aantal steden daagden verkiezingsmedewerkers te laat op, waardoor stemlokalen later dan verwacht werden geopend. Tientallen mensen moesten daarom - sommigen in de regen - extra lang aanschuiven. 

120 miljoen Amerikanen
Naar verwachting brengen 120 miljoen Amerikanen vandaag hun stem uit. Dat zou een opkomstpercentage betekenen van circa 60 procent, het hoogste sinds tijden. Doordat zich onder hen relatief veel nieuwe kiezers bevinden, zijn de uitslagen lastig te voorspellen. De opiniepeilers houden over het algemeen geen of te weinig rekening met nieuwe kiezers. Hun stemgedrag is lastiger te voorspellen dan dat van mensen die al eerder hebben gestemd.

De opiniepeilers voorspellen een nek-aan-nekrace tussen Bush, de 43ste president van de VS die een tweede termijn wil, en zijn uitdager John Kerry, die ervoor strijdt de 44ste president van de Verenigde Staten te worden. Volgens politieke waarnemers wordt de strijd beslist in drie staten: Pennsylvania, Ohio en Florida. Wie twee van die drie staten wint, maakt een grote kans om uiteindelijk als winnaar uit de bus te komen. 

Bittere campagne
Dat kan al op 3 november zijn, maar zeker is dat allerminst. In de afgelopen dagen zijn er al diverse rechtszaken aangespannen wegens onregelmatigheden. In Florida zijn al tienduizenden stembiljetten zoekgeraakt. Veel Amerikanen vrezen dan ook een herhaling van vier jaar geleden, toen het 36 dagen duurde voordat er een winnaar bekend was. 

Niet alleen het presidentschap is inzet van de grote verkiezingsdag. De Amerikanen stemmen ook voor alle zetels van het Huis van Afgevaardigden en 34 van de honderd senaatszetels. In elf staten wordt een gouverneur gekozen. Daarnaast staan er referenda op het programma over wetsvoorstellen over het homohuwelijk en immigratie. 

De verkiezingsdag maakt een eind aan de bittere en intense campagne tussen twee kandidaten van duidelijk verschillende politieke signatuur. De zittende president Bush vertegenwoordigde in de campagne het conservatieve, christelijke Amerika van de plattelandsstaten. 

Kerry, senator uit Massachusetts, zou het boegbeeld moeten zijn van het meer progressieve Amerika, maar slaagde er in het afgelopen jaar niet in de Democraten werkelijk voor zijn kandidatuur enthousiast te maken. Mocht Kerry het Witte Huis veroveren, dan komt dat vooral omdat de Amerikanen Bush te radicaal vinden. 

Bush en Kerry stemmen in thuisstaten, 2 november 2004

President Bush heeft vanmorgen als eerste van beide presidentskandidaten zijn stem uitgebracht in zijn thuisstad Crawford in Texas. Dat deed hij in een brandweerkazerne, nabij zijn ranch. De president werd vergezeld door zijn vrouw Laura en zijn dochters Jenna en Barbara.

Tegenover de verzamelde pers sprak een zelfverzekerde Bush: "Deze verkiezing is in handen van het volk. En ik voel me daar goed bij. Ik heb van deze campagne genoten en ik denk dat ik ga winnen".  

Ohio
Bush vloog meteen door naar de swing state Ohio, waar hij in Columbus een last-minute-campaign-effort deed. "Ik ben ervan overtuigd dat we Ohio binnenhalen en dat we de natie binnenhalen. Ik kijk ernaar uit de natie nog vier jaar te leiden", zei hij daar.

De uitslag in Ohio is vermoedelijk cruciaal voor de einduitslag. In die staat durft niemand te voorspellen of de winst naar de Republikeinse of de Democratische kandidaat gaat. Geen enkele Republikein is ooit president geworden zonder in die staat te winnen. 

Vanavond is Bush in Washington, waar hij in het Witte Huis de resultaten zal afwachten. 

Kerry
Senator John Kerry bezocht aan het begin van de dag al Ohio. "Today is decision day", zei hij op de luchthaven van Toledo in het noordwesten van de staat. Tegenover een enthousiaste menigte sprak hij: "Jullie kunnen vandaag een fundamentele verandering in de VS teweegbrengen". 

Daarna bracht Kerry, vergezeld door zijn dochters en zijn broer en zussen, een bezoek aan Wisconsin. Daar beloofde hij de kiezers "van Amerika een betere plaats te maken". 

Inmiddels is de senator aangekomen in zijn thuisstad Boston, Massachussets. Daar heeft hij zijn stem uitgebracht. Vanuit Boston zal Kerry nog via satelliet kiezers in verschillende staten toespreken. Vanavond woont hij een evenement in Boston bij.