Presidentsverkiezingen 2004
Resultaten voorverkiezingen

Voorverkiezingen 2 maart (Super Tuesday): California, Connecticut, Georgia, Maryland, Massachusetts, Minnesota (caucus), New York, Ohio, Rhode Island, Vermont

John Kerry  zal in november de strijd om het presidentschap met George Bush aangaan. Tijdens de jongste reeks voorverkiezingen in tien Amerikaanse staten kreeg de Democraat zoveel steun, dat de nominatie door de Democratische partij een formaliteit is.

John Kerry was de grote winnaar van 'Super Tuesday'. Hij won de voorverkiezingen in negen van de tien staten die vannacht naar de stembus gingen. Alleen in Vermont moest hij Howard Dean, de teruggetreden kandidaat die nog op het stembiljet stond, voor laten gaan. Kerry heeft nu 28 van de 31 Democratische voorverkiezingen gewonnen en zal hij het dus in november bij de presidentsverkiezingen opnemen tegen president Bush.

Handdoek
Kerry's enig overgebleven rivaal, John Edwards, gooide de handdoek in de ring gegooid na teleurstellende resultaten afgelopen nacht. Hij had goede uitslagen nodig om zijn campagne te kunnen voortzetten. Maar al snel nadat de eerste stembureau's waren gesloten werd duidelijk dat Edwards nergens hoge ogen had gegooid.

President Bush heeft Kerry alvast met de Democratische nominatie gefeliciteerd. Volgens Kerry hadden ze "een prettig gesprek". Maar tijdens een toespraak tot zijn aanhang ging Kerry direct in de aanval. De senator uit Massachusetts zei dat Bush van Amerika een verdeeld land heeft gemaakt. Kerry verweet Bush verder dat er drie miljoen banen verloren zijn gegaan en dat het  begrotingstekort veel te hoog is opgelopen.

Arrogant
De senator van Massachusetts viel Bush ook aan op zijn buitenlandse beleid, dat hij "roekeloos, onbeholpen en arrogant" noemde. Hij beloofde dat er "verandering komt naar Amerika".

Kerry bereidde zijn supporters tegelijkertijd voor op de langdurige en zware strijd die nu moet worden aangegaan met de "aanvalsmachine" van de Republikeinen van president Bush. "We weten wat ze in het verleden hebben gedaan en we weten wat ze in de toekomst zullen doen. Maar ik ben een vechter en ik sta al dertig jaar in de frontlinie. Samen zullen we vechten om Amerika zijn toekomst en zijn hoop terug te geven."

Voorverkiezingen 24 februari: Utah, Idaho, Hawaii

Utah en Idaho kiezen ook al voor John Kerry. Kerry lijkt niet meer te stoppen. Gemak
In de strijd om de Democratische kandidatuur voor de presidentsverkiezingen in november won hij op zijn gemak de voorverkiezingen in de staten Utah, Idaho en Hawaii.

Hawaii
Op Hawaii werd vrij onbekende kandidaat Dennis Kucinich, met liefst 30% van de stemmen, opvallend tweede. Dat is voor hem de best behaalde plek tot nu toe.

Super Tuesday
John Kerry en zijn tegenstrevers maken zich nu op voor 'Super Tuesday', volgende week. Dan zijn in tien staten Democratische voorverkiezingen, waaronder Californië.

Voorverkiezingen 17 februari: Wisconsin

De voorverkiezingen in de Amerikaanse staat Wisconsin zijn gewonnen door John Kerry. Maar John Edwards maakte het hem niet makkelijk. Niet groot
Het was Kerry's 15de overwinning in 17 voorverkiezingen voor de Democratische presidentsnominatie. De overwinning was echter niet zo groot als verwacht. Senator John Edwards eindigde verrassend sterk op de tweede plaats. Hij kreeg 35% van de stemmen, slechts 4% achter Kerry. Howard Dean werd kansloos derde.

Niet zo snel
"Een overwinning is een overwinning", zei Kerry over de uitslag. "Niet zo snel, John Kerry", reageerde Edwards. Hij blijft door de gunstige uitslag een geloofwaardig alternatief voor Kerry. Wisconsin was een open verkiezing, waarbij ook niet-Democraten mochten meestemmen. Veel van hen stemden op Edwards. Edwards vindt zichzelf daarom een betere kandidaat dan Kerry.

Super Tuesday
Het echte werk begint volgende maand, op 2 maart: Super Tuesday. Dan worden in tien staten tegelijk voorverkiezingen gehouden. Op die dag moet blijken of Edwards er inderdaad een lange strijd van kan maken. Als Kerry wint, dan zijn de voorverkiezingen beslist.

Voorverkiezingen 14 februari: Nevada, Washington DC

De Democratische presidentskandidaat John Kerry heeft weer twee staten voor zich gewonnen. Monsterzege
Hij liet in de staten Nevada en Washington D.C. zijn concurrenten ver achter zich. In Nevada kreeg Kerry maar liefst 63% van de stemmen. Howard Dean werd met 17% tweede, John Edwards kreeg 10%.

Mensenrechtenactivist
In Washington D.C. won Kerry 47%. De mensenrechtenactivist Al Sharpton wist daar voor het eerst een resultaat van betekenis neer te zetten, met 20% van de stemmen. Kerry heeft nu al 14 van de 16 Democratische voorverkiezingen gewonnen.

President Bush
De Democraten hopen bij de presidentsverkiezingen van 2 november de staat Nevada op hun naam te schrijven. President Bush had in de staat van Las Vegas en Reno vier jaar geleden maar een meerderheid van 4 procentpunt.

Kiesmannen
De kandidaten hebben hun pijlen in de afgelopen week vooral gericht op de voorverkiezing die dinsdag in Wisconsin wordt gehouden. Daar zijn veel meer kiesmannen te halen. De presidentskandidaat die tenminste 1261 kiesmannen weet te vergaren, is er zeker van dat hij in november tegen Bush in het strijdperk mag treden. Kerry heeft er inmiddels 549.

Voorverkiezingen 10 februari: Tennessee, Virginia

De Amerikaanse presidentskandidaat Kerry ligt ook goed in de zuidelijke staten. Hij heeft de voorverkiezingen van zijn Democratische partij in Virginia en Tennessee gewonnen.
Veel stemmen
Kerry behaalde in Virginia 52% van de stemmen en in Tennessee 41%. De Democratische kandidaten Edwards en Clark stonden met legen handen; ze eindigden tweede en derde.

De woordvoerder van voormalig NAVO-bevelhebber Clark kondigde aan dat de gepensioneerde generaal uit de race om het Amerikaanse presidentschap stapt. Clark won alleen in Oklahoma.

Voorverkiezingen 8 februari: Maine

De Democratische presidentskandidaat John Kerry heeft de voorverkiezingen in de staat Maine gewonnen. Tiende zege
Met meer dan de helft van de stemmen geteld komt Kerry op 45%. Howard Dean blijft daarbij met 26% ver achter. Het is de tiende van twaalf voorverkiezingen waarin Kerry een overwinning boekt.


Zuidelijke staten
De senator uit Massachusetts was favoriet, nadat hij zaterdag al de voorverkiezingen in Washington en Michigan met overtuigende cijfers had gewonnen. Dinsdag volgen verkiezingen in Virginia en Tennessee.

Voorverkiezingen 7 februari: Michigan, Washington

Democraat John Kerry heeft bij de voorverkiezingen in de staten Washington en Michigan zijn voorsprong in de strijd om de Democratische kandidatuur voor het presidentschap verder uitgebouwd. Kerry liet zijn concurrenten in beide staten ver achter zich.

In Michigan kreeg de 60-jarige senator van Massachusetts zelfs meer dan de helft van de stemmen: 52 procent. Hij liet Howard Dean, die als tweede eindigde in die staat met slechts 17 procent van de stemmen, ver achter zich.

Dean kreeg nog een tegenslag te verwerken. Eén van de grootste vakbonden, AFSCME, heeft de eerder uitgesproken steun voor Dean ingetrokken. Daardoor verliest Dean honderdduizenden vrijwilligers die campagne voor hem voerden.

Riante voorsprong

In de staat Washington, in het noordwesten van de VS, versloeg Kerry zijn concurrenten met een riante voorsprong van 49 procent. Dean werd ook in Washington tweede met 30 procent van de stemmen. De twee andere kandidaten die nog in de race zijn, John Edwards en Wesley Clark, waren in beide staten kansloos.

Van de voorverkiezingen die tot nog toe in 11 staten zijn gehouden, heeft Kerry er nu negen gewonnen. Daarmee maakt hij grote kans om de uitdager van president Bush te worden bij de verkiezingen in november.

Opiniepeilingen

Kerry voert nu campagne in Virginia en Tennessee, waar volgende week gestemd wordt. Clark en Edwards zijn daar volgens de peilingen verwikkeld in een nek-aan-nek race.

Volgens een opiniepeiling van het blad Newsweek zou Kerry president Bush verslaan als er op dit moment verkiezingen zouden zijn. Vijftig procent van de ondervraagden in de peiling zei voor Kerry te kiezen, tegen 45 procent voor Bush. Maar een andere enquête van Time/CNN wijst juist uit dat Bush op dit moment zou winnen, met 50 procent van de stemmen tegen 48 procent voor Kerry.

Voorverkiezingen 3 februari: Arizona, Delaware, Missouri, New Mexico, Oklahoma, South Carolina, North Dakota
Nu John Kerry na zijn overwinningen in Iowa en New Hampshire definitief is ontsnapt, zet het op afstand rijdende peloton van Democratische presidentskandidaten hijgend de achtervolging in. Maar Kerry is ver weg.

Bij de derde ronde van de Democratische voorverkiezingen dinsdag in zeven meest zuidelijke staten, de zogeheten Super Seven (South Carolina, Missouri, New Mexico, Arizona, North Dakota, Delaware en Oklahoma), stevent de gerenommeerde senator uit Massachusetts opnieuw op een forse overwinning af.

In vijf van de zeven staten heeft hij volgens de peilingen een ruime voorsprong. In South Carolina is hij in een nek-aan-nek-race verwikkeld met senator John Edwards, in Oklahoma wordt Kerry op de hielen gezeten door de ex-generaal Wesley Clark.

Maar het is mogelijk dat Kerry een ongekende zege van zeven staten tegemoet gaat. Als dat gebeurt, is het de vraag hoeveel tegenstrevers voor de Democratische nominatie Kerry woensdag nog over heeft. Edwards heeft al aangekondigd te zullen terugtreden als hij niet wint in South Carolina, of op zijn minst niet vlak achter Kerry eindigt. De senator voelt zich verplicht te winnen in zijn geboortestaat.

Felle kritiek

Om zichzelf voor het voetlicht te plaatsen bij de kiezer uitte Edwards de afgelopen dagen kritiek op de senator uit Massachusetts. Hij verklaarde dat hij, anders dan Kerry, geen geld aan heeft genomen van machtige lobbygroepen uit Washington. Uit een vorige week verschenen studie bleek dat Kerry van alle senatoren het meeste geld heeft aangenomen van die invloedrijke groepen, die door de meeste Democraten worden verafschuwd.

Edwards zei verder dat Kerry de belangen van de Amerikaanse werknemers had verkwanseld door enkele jaren geleden voor het NAFTA-akkoord te stemmen. Die overeenkomst moet de vrijhandel tussen de VS, Canada en Mexico bevorderen. Veel Amerikanen menen dat het akkoord tot banenverlies heeft geleid in de VS.

Ook voormalig koploper Howard Dean nam Kerry afgelopen weekend stevig op de korrel. De ex-gouverneur van Vermont beschuldigde Kerry ervan "een nieuwe kloon" te zijn van belangengroepen. Ook zei hij dat Kerry meer een Republikein was dan een Democraat.

Eerste overwinning

Dean zal na de verkiezingen in de Super Seven zeker nog van de partij zijn. De vraag is echter hoe lang nog. Na de teleurstellende verliezen in Iowa en New Hampshire besloot Dean geen campagne meer te voeren in de zuidelijke staten omdat hij zijn kansen daar klein acht. Dean heeft zijn bakens inmiddels verzet en hoopt zijn eerste prijs in de wacht te slepen in de staten Michigan en Washington. Die noordelijke staten stemmen zaterdag.

Of hij gaat slagen in zijn nieuwe missie is twijfelachtig. Niets wijst op eclatante zeges in de beide staten. Bovendien heeft Dean na de waarschijnlijke zege van Kerry van dinsdag nog een grote achterstand op Kerry, niet alleen voor wat betreft het aantal gedelegeerden die elke kandidaat per staat moet verzamelen om de nominatie te winnen, maar ook in financieel opzicht. De bodem van Deans campagnekas is namelijk in zicht gekomen.

Voor de overige kanshebbers is het erop of eronder. Wesley Clark moet in Oklahoma zeker eerste worden om enig momentum te vergaren voor zijn campagne. Tot nu toe is Clark niet goed uit de verf gekomen. Weliswaar kreeg hij veel aandacht en geld toen hij zich kandideerde voor de Democratische nominatie. Maar Clarks resultaten vielen tegen. In Iowa deed hij niet mee. In New Hamsphire eindigde hij met 13 procent op de derde plaats, op forse afstand van Dean, die 26 procent van de stemmen kreeg.

LiebermanJoe Lieberman

De al evenmin opvallende Joe Lieberman hoopt zijn grote doorbraak te maken in Delaware. Hoewel daar maar weinig gedelegeerden te winnen zijn (vijftien van de in totaal 269 die dinsdag op het spel staan), hoopt de voormalige running mate van presidentskandidaat Al Gore dat zijn Joementum nu echt begint.

Daarop hoopte hij al in New Hampshire vorige week, maar de vijfde plaats moet een teleurstelling geweest zijn voor de senator uit Connecticut. Mocht hij niet winnen in Delaware, dan zou het wel eens gedaan kunnen zijn met de gooi van Lieberman naar het Witte Huis.

Het campagneteam van Kerry tempert intussen de hooggespannen verwachtingen. Een woordvoerster wees er al op dat het nog nooit is voorgekomen dat een kandidaat alles wint.

Voorverkiezingen 27 januari: New Hampshire John Kerry na zijn overwinning in Iowa
John Kerry heeft de tweede voorverkiezing gewonnen voor de Democratische nominatie. De senator uit Massachusetts kreeg rond de 39 procent van de stemmen in New Hampshire. Kerry versterkt zijn positie als meest gewenste Democratische kandidaat voor de presidentsverkiezingen in november. Vorige week won Kerry verrassend de 'caucus' in Iowa.

Howard Dean werd in New Hampshire met 26 procent tweede. De voormalige koploper had die plek hard nodig om te overleven. Aan het begin van het jaar stond Dean nog op eenzame hoogte in New Hampshire.

Na zijn teleurstellende derde plaats in Iowa raakte de voormalige gouverneur van Vermont in een vrije val. De neergang werd nog eens versterkt door de oerkreten die hij na de voorverkiezing in Iowa voortbracht. Door de tweede plaats blijft Dean kanshebber, maar de snelle verovering van de nominatie waarop hij vorig jaar nog hoopte, is uitgesloten.

Wesley Clark deed zijn intrede in de nominatierace met een derde plaats met dertien procent van de stemmen. De voormalige generaal liet de caucus in Iowa schieten omdat hij zichzelf in de landbouwstaat in het Midden-Westen kansloos achtte. Clark wordt op de voet gevolgd door senator John Edwards, die twaalf procent haalde. Edwards werd in Iowa nog verrassend tweede.

Senator Joe Lieberman, die net als Clark niet meedeed in Iowa, moest genoegen nemen met een vijfde plaats. Hij kwam uit op 9 procent. De buitenstaanders Dennis Kucinich en Al Sharpton haalden samen nog geen 3 procent van de stemmen.

Howard DeanGeen verrassing
Verrassend was de uitslag in New Hampshire niet. De peilingen van de laatste dagen voorzagen al een winst van Kerry en een tweede stek voor Dean. New Hampshire staat bekend om zijn verrassingen in de voorverkiezingen. Maar dit jaar is de verrassing hooguit dat er geen verrassing is.

Politieke analisten menen dat de uitslag in New Hampshire aantoont dat de Democratische kiezers vooral een kandidaat willen die president Bush kan verslaan. Zij achten de presidentieel ogende Kerry daar kennelijk beter toe in staat dan de Howard Dean.

Volgende week vinden de voorverkiezingen plaats in zeven voornamelijk zuidelijke staten. Daarvan is South Carolina het interessantst. In die staat bestaat ongeveer veertig procent van het electoraat uit zwarten. Zij zullen duidelijk maken of de liberale kandidaten uit het noordoosten, Kerry en Dean, aansprekend zijn. De zuidelijke kandidaten Clark en Edwards zullen daar hun eerste winsten moeten zien te halen.